Την εκτίμηση ότι η σύγκρουση γύρω από το Ιράν μπορεί να εξελιχθεί σε μια μακρά και ιδιαίτερα επικίνδυνη γεωπολιτική κρίση διατύπωσε ο καθηγητής Διεθνών και Ευρωπαϊκών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πειραιά, Διονύσιος Τσιριγώτης, μιλώντας στην εκπομπή της Μαριέττας Ποταμίτη στον ραδιοφωνικό σταθμό Πρίσμα 90.2.
Ο καθηγητής επισήμανε ότι η στρατιωτική πίεση που ασκείται στο Ιράν δεν σημαίνει απαραίτητα και πολιτική κατάρρευση του καθεστώτος. Όπως ανέφερε, το πολιτικό σύστημα της χώρας έχει διαμορφωθεί μετά την επανάσταση του 1979 με ισχυρούς θεσμούς και μηχανισμούς επιβίωσης που του επιτρέπουν να αντέχει ακόμη και σε ιδιαίτερα σκληρές εξωτερικές πιέσεις.
Κομβικό ρόλο σε αυτή τη σταθερότητα διαδραματίζουν οι Φρουροί της Επανάστασης, ένα ισχυρό στρατιωτικό σώμα που αποτελεί βασικό πυλώνα τόσο της πολιτικής όσο και της οικονομικής ισχύος του ιρανικού κράτους. Η ύπαρξη αυτού του μηχανισμού, σύμφωνα με τον κ. Τσιριγώτη, καθιστά εξαιρετικά δύσκολη την ανατροπή του καθεστώτος ακόμη και μετά από σοβαρά στρατιωτικά πλήγματα.
Αναφερόμενος στις πρόσφατες στρατιωτικές εξελίξεις, ο καθηγητής σημείωσε ότι οι επιθέσεις των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ είχαν σημαντικό τακτικό αποτέλεσμα, καθώς έπληξαν κρίσιμες δομές της ιρανικής στρατιωτικής και πολιτικής ηγεσίας. Ωστόσο, υπογράμμισε ότι ένα τέτοιο πλήγμα δεν μεταφράζεται αυτομάτως σε στρατηγική ή πολιτική νίκη, καθώς σε περιόδους πολέμου η κοινωνία συχνά συσπειρώνεται γύρω από το καθεστώς όταν θεωρεί ότι απειλείται η ίδια η κρατική υπόσταση.
Ο Διονύσιος Τσιριγώτης αναφέρθηκε επίσης στις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι Ηνωμένες Πολιτείες σε περίπτωση παρατεταμένης εμπλοκής στη σύγκρουση. Όπως είπε, το οικονομικό κόστος των στρατιωτικών επιχειρήσεων είναι ιδιαίτερα υψηλό και σύμφωνα με διεθνείς αναλύσεις μπορεί να φτάνει εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια ημερησίως, γεγονός που δημιουργεί πολιτικές και οικονομικές πιέσεις στο εσωτερικό των ΗΠΑ.
Παράλληλα, επεσήμανε ότι η στρατηγική της Ουάσιγκτον φαίνεται να στοχεύει στην αποδυνάμωση του ιρανικού καθεστώτος και ενδεχομένως στη διάσπασή του σε εθνοτικές οντότητες. Ωστόσο, όπως τόνισε, ένα τέτοιο σενάριο είναι ιδιαίτερα δύσκολο να υλοποιηθεί, καθώς το πολιτικό και στρατιωτικό σύστημα του Ιράν παραμένει βαθιά εδραιωμένο.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε και στις πιθανές οικονομικές επιπτώσεις μιας παρατεταμένης κρίσης στη Μέση Ανατολή. Σύμφωνα με τον ίδιο, σε περίπτωση συνέχισης ή κλιμάκωσης της σύγκρουσης η τιμή του πετρελαίου θα μπορούσε να εκτοξευθεί ακόμη και πάνω από τα 200 δολάρια το βαρέλι, εξέλιξη που θα δημιουργούσε ισχυρές πληθωριστικές πιέσεις στην Ευρώπη επηρεάζοντας την ενέργεια τη βιομηχανία και συνολικά την οικονομική δραστηριότητα.
Ο καθηγητής προειδοποίησε επίσης για ένα από τα πιο κρίσιμα πιθανά σενάρια που αφορά το ενδεχόμενο κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ. Από το συγκεκριμένο θαλάσσιο πέρασμα διέρχεται μεγάλο μέρος της παγκόσμιας διακίνησης πετρελαίου και φυσικού αερίου και οποιαδήποτε διακοπή στη λειτουργία του θα είχε άμεσες και σοβαρές επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία και στην ενεργειακή ασφάλεια πολλών χωρών.
Κλείνοντας, ο Διονύσιος Τσιριγώτης εμφανίστηκε συγκρατημένα απαισιόδοξος για το πόσο γρήγορα μπορεί να αποκλιμακωθεί η κατάσταση, επισημαίνοντας ότι η σύγκρουση έχει δημιουργήσει ένα στρατηγικό αδιέξοδο για όλες τις πλευρές και ότι οι επόμενες κινήσεις των μεγάλων δυνάμεων θα είναι καθοριστικές για την πορεία και την έκβαση της κρίσης.
