Με φόντο τις ραγδαίες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή και τις πολεμικές συγκρούσεις που εκτυλίσσονται στο Ιράν και την ευρύτερη περιοχή, ο πρωθυπουργός ξεκίνησε την τοποθέτησή του στη Βουλή, στο πλαίσιο της συζήτησης για το νομοσχέδιο που αφορά τη θεσμοθέτηση εκλογικής περιφέρειας Απόδημου Ελληνισμού και την καθιέρωση επιστολικής ψήφου για τους εκλογείς εκτός επικράτειας.
«Διεθνής αβεβαιότητα σε ένα διαρκώς μεταβαλλόμενο γεωπολιτικό χάρτη»
Ο πρωθυπουργός περιέγραψε την παρούσα συγκυρία ως περίοδο έντονης αστάθειας, επισημαίνοντας ότι τα γεγονότα μεγάλης κλίμακας και έντασης προκαλούν απρόβλεπτες οικονομικές επιπτώσεις. Όπως ανέφερε, οι γεωπολιτικοί συσχετισμοί μεταβάλλονται συνεχώς, με τη διεθνή αβεβαιότητα να αποτελεί τη μοναδική σταθερά.
Στο πλαίσιο αυτό, υπογράμμισε πως η ελληνική στάση παραμένει ξεκάθαρη: στήριξη στην αποκλιμάκωση των συγκρούσεων και επιστροφή στη διπλωματία, με απόλυτο σεβασμό στο διεθνές δίκαιο και έμφαση στην ελευθερία και ασφάλεια της διεθνούς ναυσιπλοΐας. Παράλληλα, σημείωσε ότι η επόμενη ημέρα στο Ιράν οφείλει να διασφαλίζει την ελευθερία και την αυτοδιάθεση του λαού του, σε συνδυασμό με τον πλήρη έλεγχο του πυρηνικού και βαλλιστικού του προγράμματος.
Διπλωματική και αμυντική ετοιμότητα
Σύμφωνα με τον ίδιο, από την πρώτη στιγμή η χώρα τέθηκε σε καθεστώς διπλωματικής και αμυντικής επιφυλακής. Ενεργοποιήθηκε η Μονάδα Διαχείρισης Κρίσεων του υπουργείου Εξωτερικών, δημιουργήθηκαν δίαυλοι επικοινωνίας με όλα τα εμπλεκόμενα κράτη και τέθηκαν σε λειτουργία ειδικές πλατφόρμες για δηλώσεις επαναπατρισμού.
Παράλληλα, έχει εκπονηθεί ειδικό σχέδιο οργανωμένης επιστροφής των Ελλήνων που βρίσκονται σε χώρες της περιοχής, μόλις διασφαλιστεί η ασφάλεια των πτήσεων και επαναλειτουργήσουν οι εναέριοι χώροι. Ο πρωθυπουργός απηύθυνε έκκληση προς τους πολίτες που παραμένουν εγκλωβισμένοι στις χώρες του Κόλπου να επιδείξουν ψυχραιμία και να θέτουν ως απόλυτη προτεραιότητα την προσωπική τους ασφάλεια.
Ενίσχυση της Κύπρου με στρατιωτικά μέσα
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην Κύπρο, η οποία, όπως τόνισε, βρίσκεται εγγύτερα στη ζώνη των εχθροπραξιών. Μετά από επικοινωνία με τον Πρόεδρο της Κυπριακής Δημοκρατίας, η Ελλάδα απέστειλε τη φρεγάτα «Κίμων», τη φρεγάτα «Ψαρρά» και τέσσερα αεροσκάφη F-16 Viper.
Ο πρωθυπουργός διευκρίνισε ότι η αποστολή έχει αποκλειστικά αμυντικό και ειρηνικό χαρακτήρα, εδράζεται στη διμερή και ευρωπαϊκή αλληλεγγύη και αποσκοπεί στην αποτροπή απειλητικών ενεργειών κατά της Κυπριακής Δημοκρατίας. Επανέλαβε ότι η χώρα θέτει τις αναβαθμισμένες Ένοπλες Δυνάμεις της στην υπηρεσία του οικουμενικού ελληνισμού.
Στη δευτερολογία του, ξεκαθάρισε ότι η ελληνική παρουσία αφορά την αμυντική στήριξη της Κύπρου και όχι τις βρετανικές βάσεις που βρίσκονται στο νησί, απαντώντας σε σχετική κριτική.
Οικονομικές επιπτώσεις και έλεγχος της αγοράς
Ο πρωθυπουργός αναγνώρισε ότι οι διεθνείς εξελίξεις επηρεάζουν την παγκόσμια οικονομία, τις τιμές ενέργειας και τα ευρωπαϊκά ομόλογα. Τα αρμόδια υπουργεία, όπως ανέφερε, βρίσκονται σε ετοιμότητα για προσαρμογές πολιτικής και προληπτικά μέτρα, ώστε να περιοριστούν οι συνέπειες στην ελληνική οικονομία.
Ιδιαίτερη μνεία έγινε στις τιμές των καυσίμων, όπου τυχόν αυξήσεις θεωρούνται πιθανές λόγω της ανόδου της πρώτης ύλης. Ωστόσο, ξεκαθάρισε ότι άλλο οι εύλογες ανατιμήσεις και άλλο η αδικαιολόγητη κερδοσκοπία, προαναγγέλλοντας παρεμβάσεις εφόσον διαπιστωθούν υπερβολές.
«Η εξωτερική πολιτική ασκείται με εθνικά κριτήρια»
Κλείνοντας την αναφορά του στη διεθνή κρίση, υπογράμμισε ότι η εξωτερική και αμυντική πολιτική δεν καθορίζεται από ιδεολογικές αφετηρίες αλλά από εθνικές προτεραιότητες. Προειδοποίησε ότι μια γενικευμένη σύρραξη στη Μέση Ανατολή δεν θα οδηγήσει σε νικητές, αλλά σε αστάθεια και ανθρωπιστικές κρίσεις με επιπτώσεις έως την Ευρώπη.
Επιστολική ψήφος και ειδική περιφέρεια αποδήμων
Περνώντας στο νομοσχέδιο, χαρακτήρισε τη συζήτηση ευκαιρία εθνικής συνεννόησης. Με τη νέα ρύθμιση, όλοι οι εγγεγραμμένοι στους εκλογικούς καταλόγους πολίτες που διαμένουν εκτός Ελλάδας θα μπορούν να ψηφίζουν επιστολικά όχι μόνο στις ευρωεκλογές αλλά και στις εθνικές εκλογές.
Παράλληλα, θεσμοθετείται ειδική τριεδρική περιφέρεια για τους απόδημους, αντικαθιστώντας την έως τώρα εκπροσώπησή τους μέσω της λίστας Επικρατείας. Οι εκλογείς εκτός επικράτειας θα έχουν τη δυνατότητα σταυρού προτίμησης, επιλέγοντας οι ίδιοι τους εκπροσώπους τους.
Ο πρωθυπουργός έκανε λόγο για σημαντική θεσμική τομή, που αποκαθιστά το πνεύμα του Συντάγματος και ενισχύει την αυθεντική εκπροσώπηση της Διασποράς. Τόνισε ότι η μεταρρύθμιση διευρύνει την εμβέλεια της Δημοκρατίας και ενσωματώνει ενεργά εκατοντάδες χιλιάδες Έλληνες του εξωτερικού στη δημόσια ζωή της χώρας.
Επισήμανε ακόμη ότι η χώρα διαθέτει πλέον Εθνική Στρατηγική Απόδημου Ελληνισμού, με έμφαση στην ενίσχυση των προξενικών αρχών και των ψηφιακών υπηρεσιών, καθώς και στη στήριξη της ελληνικής γλώσσας, υπενθυμίζοντας την καθιέρωση της 9ης Φεβρουαρίου ως Παγκόσμιας Ημέρας Ελληνικής Γλώσσας από την UNESCO.
Κάλεσμα για εθνική συνεννόηση
Ολοκληρώνοντας, ο πρωθυπουργός κάλεσε τις πολιτικές δυνάμεις να υπερβούν μικροκομματικές αντιπαραθέσεις, επισημαίνοντας ότι σε περιόδους διεθνούς ρευστότητας η εσωτερική σταθερότητα αποτελεί βασική προϋπόθεση ασφάλειας και προόδου. Όπως ανέφερε, η στάση κάθε κόμματος απέναντι στο νομοσχέδιο για τους απόδημους θα αποτελέσει ένδειξη του τρόπου με τον οποίο αντιλαμβάνεται τη σχέση της ελληνικής πολιτείας με τον παγκόσμιο ελληνισμό.
