Ο Διονύσιος Σολωμός, κορυφαία μορφή του Νεώτερου Ελληνισμού και ηγετική φυσιογνωμία της Επτανησιακής Σχολής, σφράγισε με το έργο του τη διαμόρφωση της νεοελληνικής ποίησης. Τον Μάιο του 1823, σε μια στιγμή έντονης δυναμικής της Ελληνικής Επανάστασης, συνέθεσε τον εκτενή «Ύμνο εις την Ελευθερία», από τον οποίο οι δύο πρώτες στροφές, μελοποιημένες από τον Νικόλαο Μάντζαρο, καθιερώθηκαν ως εθνικός ύμνος της Ελλάδας και της Κύπρου.
Γεννημένος στις 8 Απριλίου 1798 στη Ζάκυνθο, ήταν εξώγαμο παιδί του κόντε Νικόλαου Σολωμού και της Αγγελικής Νίκλη. Σε πολύ νεαρή ηλικία βρέθηκε ορφανός και το 1808 αναχώρησε για την Ιταλία προκειμένου να σπουδάσει, έχοντας στο πλευρό του τον Ιταλό δάσκαλό του, Ρώσση. Μετά από επτά χρόνια ολοκλήρωσε τις σπουδές του στο Λύκειο της Κρεμόνας και συνέχισε στο Πανεπιστήμιο της Πάβιας, απ’ όπου απέκτησε πτυχίο Νομικής.
Παρότι η νομική δεν αποτέλεσε ποτέ πεδίο πραγματικού ενδιαφέροντος, την περίοδο εκείνη άρχισε να καλλιεργεί συστηματικά την ποιητική του φωνή, γράφοντας αρχικά στην ιταλική γλώσσα. Παράλληλα, ήρθε σε επαφή με διακεκριμένους φιλοσόφους και φιλολόγους, καθώς και με σημαντικούς εκπροσώπους της λογοτεχνικής κίνησης της εποχής.
Το 1818 επέστρεψε στη Ζάκυνθο, όπου έζησε για μια δεκαετία. Εκεί στράφηκε αποφασιστικά στη συγγραφή ελληνικών στίχων, θέτοντας τα θεμέλια του ώριμου έργου του. Ο «Ύμνος εις την Ελευθερία» υπήρξε το πρώτο μεγάλο ελληνικό ποίημά του και το πιο αναγνωρίσιμο, ενώ σύντομα ακολούθησαν σημαντικές συνθέσεις όπως το «Εις τον θάνατο του Λορδ Μπάυρον», «Η καταστροφή των Ψαρών», «Η Φαρμακωμένη», «Ο Λάμπρος», «Εις Μοναχήν», «Ο Κρητικός», «Οι ελεύθεροι πολιορκημένοι» και «Ο Πορφύρας».
Στα τέλη του 1828 εγκαταστάθηκε μόνιμα στην Κέρκυρα, όπου συνέχισε την ποιητική του δημιουργία σε συνθήκες σχετικής απομόνωσης. Δεν επισκέφθηκε ποτέ την ελευθερωμένη Ελλάδα, στάση που αποδόθηκε στη βαθιά, εσωτερική του σχέση με το εθνικό ιδεώδες και όχι σε εξωτερικές εκδηλώσεις πατριωτισμού.
Στις 3 Φεβρουαρίου 1849 τιμήθηκε με τον Χρυσό Σταυρό του Σωτήρος, ως αναγνώριση της συμβολής του στην αφύπνιση και ενίσχυση του λαϊκού φρονήματος κατά τον αγώνα για την εθνική ανεξαρτησία.
Ο Διονύσιος Σολωμός έφυγε από τη ζωή στις 9 Φεβρουαρίου 1857 στην Κέρκυρα, ύστερα από διαδοχικά εγκεφαλικά επεισόδια. Το 1865 τα οστά του μεταφέρθηκαν στη γενέτειρά του Ζάκυνθο και τοποθετήθηκαν αρχικά σε μικρό μαυσωλείο, στον τάφο του Κάλβου.
